Link do wszystkich dokumentów

MAJJHIMA NIKâYA III   

141. Ekspozycja Prawd

1. Tak usłyszałem. Przy pewnej okazji Zrealizowany mieszkał w Bennares w Parku Jeleni w Isipatana. Tam odezwał się do mnichów tak: „Mnisi”. „Czcigodny panie”, odpowiedzieli mnisi. Zrealizowany rzekł to:

2. W Bennares, mnisi w Parku Jeleni w Isipatana Tathagata spełniony i całkowicie przebudzony wprawił w ruch niezrównane Koło Dhammy, które nie może być zatrzymane przez żadnego pustelnika czy bramina, boga lub Marę lub Brahmę czy kogokolwiek w świecie – anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując Cztery Szlachetne Prawdy. Jakie cztery?

3. Anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując szlachetną prawdę o cierpieniu. Anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując szlachetną prawdę o powstaniu cierpienia. Anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując szlachetną prawdę o wstrzymaniu cierpienia. Anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując szlachetną prawdę o drodze prowadzącej do wstrzymania cierpienia.

4. W Bennares, mnisi w Parku Jeleni w Isipatana Tathagata spełniony i całkowicie przebudzony wprawił w ruch niezrównane Koło Dhammy, które nie może być zatrzymane przez żadnego pustelnika czy bramina, boga lub Marę lub Brahmę czy kogokolwiek w świecie – anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując Cztery Szlachetne Prawdy.

5. Kultywujcie przyjaźń z Sariputtą i Moggallaną, mnisi. Są oni mądrzy i pomocni dla swych towarzyszy w świętym życiu. Sariputta jest jak matka, Moggallana jest jak opiekunka. Sariputta trenuje innych dla owocu wchodzącego w strumień, Moggallana dla najwyższego celu. Sariputta, mnisi jest zdolny anonsować, nauczać, opisywać, ustanawiać, odsłaniać, eksponować i ukazywać Cztery Szlachetne Prawdy.

6. To powiedział Zrealizowany. Po powiedzeniu tego, Spełniony wstał ze swego miejsca i udał się do swej kwatery.

7. Wtedy, wkrótce po tym jak Zrealizowany odszedł, czcigodny Sariputta odezwał się do mnichów tak: „Przyjaciele mnisi”. „Przyjacielu”, odpowiedzieli mnisi czcigodnemu Sariputtcie. Czcigodny Sariputta rzekł to:

8. W Bennares, mnisi w parku Jeleni w Isipatana Tathagata spełniony i całkowicie oświecony wprawił w ruch niezrównane Koło Dhammy, które nie może być zatrzymane przez żadnego pustelnika czy bramina, boga lub Marę lub Brahmę czy kogokolwiek w świecie – anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując Cztery Szlachetne Prawdy. Jakie cztery?

9. Anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując szlachetną prawdę o cierpieniu. Anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując szlachetną prawdę o powstaniu cierpienia. Anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując szlachetną prawdę o wstrzymaniu cierpienia. Anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując szlachetną prawdę o drodze prowadzącej do wstrzymania cierpienia.

10. A jaka przyjaciele jest szlachetna prawda o cierpieniu? Narodziny są cierpieniem, starość jest cierpieniem, śmierć jest cierpieniem, płacz, ból, smutek i rozpacz są cierpieniem. Nie osiągnąć tego czego się chce jest cierpieniem, w skrócie pięć agregatów objętych utrzymywaniem jest cierpieniem.

11 A czym przyjaciele są narodziny? W różnych stanach istnienia narodziny istot, ich dojście do narodzin, umiejscowienie (w łonie), generacja, manifestacja agregatów, uzyskanie baz dla kontaktu, oto co nazywa się narodzinami.

12. A czym przyjaciele jest starość? W różnych stanach istnienia, starość istot, ich podeszły wiek, łamliwość (zębów), siwizna (włosów), pomarszczenie (skóry) schyłek życia i osłabienie organów zmysłowych, oto co nazywa się starością.

13. A czym przyjaciele jest śmierć? W różnych stanach istnienia, zgon, umieranie, odchodzenie, zanik, znikanie, wypełnienie czasu, zanik agregatów - oto co nazywamy śmiercią. 

14. A czym przyjaciele jest żal? Żal, żalenie się, żałość tego którego spotkało nieszczęście, lub dotkniętego przez jakiś bolesny stan – to nazywamy żalem.

15. A czym przyjaciele jest płacz? Zawodzenie, lament, lamentowanie i płakanie tego którego którego spotkało nieszczęście, lub dotkniętego przez jakiś bolesny stan.

16. A czym przyjaciele jest ból? Cielesny ból, cielesny dyskomfort, bolesne nieprzyjemne uczucie zrodzone z cielesnego kontaktu – to nazywamy bólem.

17. A czym przyjacielu jest smutek? Mentalny ból, mentalny dyskomfort, bolesne nieprzyjemne uczucie zrodzone z mentalnego kontaktu – to nazywamy smutkiem.

18. A czym przyjaciele jest rozpacz? Kłopot i rozpacz, poruszenie i desperacja tego którego spotkało nieszczęście, lub dotkniętego przez jakiś bolesny stan – to nazywamy rozpaczą.

19. A czym przyjaciele jest nie osiągnięcie tego czego się chce? U istot narażonych na narodziny pojawia się takie życzenie: „Ach żebyśmy nie były narażone na narodziny! Żeby narodziny nas nie nachodziły”. Ale tego nie osiąga się samymi życzeniami i tak nie osiągnięcie tego czego się chce jest cierpieniem. U istot narażonych na starość ... chorobę ... śmierć ... żal, płacz, ból, smutek i rozpacz, pojawia się takie życzenie: „Ach żebyśmy nie były narażone na żal, płacz, ból, smutek i rozpacz, żeby żal, płacz, ból, smutek i rozpacz, nas nie nachodziły”. Ale tego nie osiąga się samymi życzeniami i tak nie osiągnięcie tego czego się chce jest cierpieniem.

20. A czym jest pięć agregatów objętych utrzymywaniem? To agregat materialnej formy objęty utrzymywaniem, agregat uczucia objęty utrzymywaniem, agregat percepcji objęty utrzymywaniem, agregat determinacji objęty utrzymywaniem, agregat świadomości objęty utrzymywaniem. To jest nazywane szlachetną prawdą o cierpieniu.

21 A jaką jest szlachetna prawda o powstaniu cierpienia? To pragnienie przynoszące odnowę cierpienia stowarzyszone z rozmiłowaniem i pożądaniem, rozmiłowaniem się to w tym to w tamtym, to jest: pragnienie zmysłowych przyjemności, pragnienie istnienia i pragnienie nie-istnienia. To nazywamy szlachetną prawdą o powstaniu cierpienia.

22. A jaka jest przyjacielu szlachetna prawda o wstrzymaniu cierpienia? To opuszczenie, zanik i wstrzymanie, rezygnacja, uwolnienie się, puszczenie i odrzucenie tegoż pragnienia. To nazywamy szlachetną prawdą o wstrzymaniu cierpienia.

23. A jaka, przyjaciele jest szlachetna prawda o drodze prowadzącej do wstrzymania cierpienia? To ta szlachetna ośmioraka ścieżka, mianowicie właściwy pogląd, właściwa intencja, właściwa mowa, właściwe działanie, właściwe utrzymanie, właściwy wysiłek, właściwa uważność i właściwa koncentracja.

24. A czym przyjaciele jest właściwy pogląd? Wiedza o cierpieniu, wiedza o powstaniu cierpienia, wiedza o wstrzymaniu cierpienia, wiedza o drodze prowadzącej do wstrzymania cierpienia – to nazywa się właściwym poglądem.

25. A czym przyjaciele jest właściwa intencja? Intencja wyrzeczenia, intencja nie-złej woli, intencja nie-okrucieństwa, to nazywa się właściwą intencją.

26. A czym przyjaciele jest właściwa mowa? Powstrzymaniem się od fałszywej mowy, powstrzymaniem się od złośliwej mowy, powstrzymaniem się od ostrej mowy, powstrzymaniem się od gadulstwa – to nazywa się właściwą mową.

27. A czym przyjaciele jest właściwe działanie? Powstrzymanie się od zabijania żywych istot, powstrzymanie się od zabierania tego co niedane, powstrzymanie się od błędnego prowadzenia co do zmysłowych przyjemności, to nazywa się właściwym działaniem.

28. A czym, przyjaciele jest właściwe utrzymanie? Tu szlachetny uczeń po porzuceniu błędnego utrzymania się, utrzymuje się właściwie, to nazywa się właściwym utrzymaniem.

29. A czym przyjaciele jest właściwy wysiłek? Tu szlachetny uczeń wzmaga energię w celu nie powstania niepowstałych, złych niekorzystnych stanów i czyni wysiłek, ćwiczy swój umysł i ciężko pracuje. Wzmaga energię w celu powstania niepowstałych, dobrych, korzystnych stanów i czyni wysiłek, ćwiczy swój umysł i ciężko pracuje. Wzmaga energię w celu kontynuacji, nie-zanikania, wzmocnienia i wzrostu i wypełnienia przez rozwój korzystnych stanów i czyni wysiłek, ćwiczy swój umysł i ciężko pracuje.

30. A czym przyjaciele jest właściwa uważność? Tu mnich trwa kontemplując ciało jako ciało, pilny, całkowicie rozważny i uważny, zaniechawszy światowych pożądliwości i smutku. Trwa kontemplując uczucia jako uczucia, pilny, całkowicie rozważny i uważny, zaniechawszy światowych pożądliwości i smutku. Trwa kontemplując umysł jako umysł, pilny, całkowicie rozważny i uważny, zaniechawszy światowych pożądliwości i smutku. Tu mnich trwa kontemplując idee jako idee, pilny, całkowicie rozważny i uważny, zaniechawszy światowych pożądliwości i smutku.

31. A czym przyjaciele jest właściwa koncentracja? Tu całkowicie odłączony od zmysłowych przyjemności, odłączony od niekorzystnych rzeczy, mnich wkracza i trwa w pierwszej jhanie z towarzyszącymi temu myśleniem i rozważaniem i z błogością i przyjemnością zrodzonymi z odosobnienia. Z uspokojeniem myślenia i rozważania wkracza on i trwa w drugiej jhanie, z pewnością siebie i zjednoczonym umysłem, bez myślenia i rozważania, z błogością i przyjemnością zrodzonymi z koncentracji. Z zanikiem błogości trwając w równowadze, uważny i w pełni rozważny, ciągle odczuwając przyjemność cielesną, wkracza i trwa w trzeciej jhanie o której szlachetni mówią: „Ten ma przyjemne przebywanie kto zrównoważony i uważny”. Z porzuceniem przyjemności i bólu, po uprzednim zaniku radości i smutku wkracza on i trwa w czwartej jhanie, charakteryzującej się ani-bólem-ani-przyjemnością i czystością umysłu dzięki równowadze. To jest nazywane właściwą koncentracją. To jest nazwane szlachetną prawdą o drodze prowadzącej do wstrzymania cierpienia.

32. W Bennares, mnisi w Parku Jeleni w Isipatana, Tathagata spełniony i całkowicie przebudzony wprawił w ruch niezrównane Koło Dhammy, które nie może być zatrzymane przez żadnego pustelnika czy bramina, boga lub Marę lub Brahmę czy kogokolwiek w świecie – anonsując, nauczając, opisując, ustanawiając, odsłaniając, eksponując i ukazując Cztery Szlachetne Prawdy.

Oto co powiedział czcigodny Sariputta. Mnisi byli zadowoleni i ucieszeni słowami czcigodnego Sariputty.